Op zaterdag 6 februari land ik in Seoel, Zuid-Korea. We gaan rechtstreeks vanaf het vliegveld langs enkele natuursteenleveranciers, daarna dineren en naar het hotel. Zondag bezoeken we de locatie in Chuncheon. Het is indrukwekkend, vijf miljoen kubieke meter grond en rotsen wordt verplaatst om het bergachtige gebied in een 27 holes golfbaan te veranderen. Wij slaan de werkzaamheden van de vele trucks en bulldozers gade vanaf de locatie waar het door ons ontworpen golfclubhuis komt te staan. Er wordt maandag, dinsdag, woensdag, donderdag, vrijdag, vrijdag én vrijdag gewerkt legt de projectmanager ons lachend uit. Korea is een modern land, met een sterke economie. Het heeft 40 miljoen inwoners, waarvan er ruim 10 miljoen in Seoel wonen. De vijf dagen dat ik er ben, blijkt alles binnen één à anderhalf uur afstand te liggen: vliegveld, hotels, woningen, kantoren en golfterreinen. Natuur, cultuur, economie.

In Seoel overdenk ik de bijeenkomst die we onlangs op zondagochtend in Amsterdam hadden met alle leden van ons zakenkabinet. De laatste jaren heb ik veel internationaal werk gedaan, het geeft je een scherper zicht op eigen land. Ik heb behoefte aan een vervolggesprek om een Nederlandse strategie in internationaal perspectief met al mijn collega-ministers af te stemmen.

Een strategie begint met een visie op de sterke punten van Nederland in een internationaal perspectief. Nederland heeft niet één sterke stad (sorry Amsterdam), maar kent een uniek landschap van wereldberoemde steden op korte afstand van elkaar: de deltametropool. Amsterdam, Utrecht, Rotterdam, Delft, Den Haag en Leiden liggen aan Holland Avenue, het rondje Randstad, op afstanden variërend van een kwartier tot maximaal een uur van elkaar. Goed bereikbaar met de trein als metrolijn. Deze steden lijken elkaar te bevechten alsof ze nog in de tijd van de Grieken leven, kortzichtig en niet meer van deze tijd! Een voorzet: Amsterdam hoofdstad, financieel centrum en cultuurstad, Rotterdam havenstad en laboratorium voor startende bedrijven, Delft stad van innovatie en watermanagement, Den Haag internationale vrede, Leiden en Utrecht universiteitssteden. Benoem unieke kwaliteiten en laat ze complementair zijn aan elkaar.

Ander sterk punt is de bevolking die op zijn minst twee talen verstaat en spreekt, Nederlands en Engels. Met vaak nog een derde of vierde taal erbij. Zorg dat het onderwijs op internationale communicatie blijft inzetten. In onze steden is het over het algemeen prettig en veilig wonen, met een divers aanbod van zowel appartementen als woningen met een tuin. Het merendeel van woningen in andere metropolen bestaat uit (vaak anonieme) hoogbouw. Het onderwijs is hier betaalbaar met steeds meer tweetalige scholen. Om je kinderen goed onderwijs te laten volgen kan je ze naar een openbare school sturen. In veel andere landen werken de ouders dag en nacht om hun kinderen naar privé-scholen en universiteiten te sturen. Door het uitgebreide fietsnetwerk van Nederland hoef je niet de chauffeur van je kinderen te worden. Kinderen fietsen zelf naar school, sport en vrienden.

Verder moet Nederland goed zijn aangesloten op het Europese netwerk van hogesnelheidstreinen, het comfortabele en duurzame vervoermiddel van de toekomst. Nu lijkt Amsterdam slechts een eindbestemming en is het te weinig onderdeel van een netwerk, waarin ook de Scandinavische en Baltische staten opgenomen moeten worden.

Graag zou ik op korte termijn een langetermijnvisie van Nederland in Europees en internationaal perspectief verder uitwerken met het gehele zakenkabinet om de strategische beslissingen te nemen voor de toekomst. Weer een afspraak op zondagochtend?

Francine Houben, Het Financieele Dagblad, 15 februari 2010